Należy pamiętać, że poręczyciel odpowiada wobec wierzyciela jako współdłużnik solidarny. Odpowiedzialność kształtuje się więc nie w sposób posiłkowy, lecz równorzędny. Istnieje jednak możliwość zmiany lub zawężenia odpowiedzialności. Wówczas dług poręczyciela stanie się wymagalny dopiero po bezskutecznej próbie uzyskania świadczenia od dłużnika. Kodeks cywilny nie stanowi o tym, że poręczenie jest odpłatne. W tej kwestii pozostawiono stronom umowy pełną swobodę.

Umowa poręczenia – charakterystyka

Kiedy zawiązana zostaje umowa poręczenia? Na skutek zgodnego oświadczenia stron. Zobowiązanie zyskuje wówczas charakter konsensualny. Forma pisemna tej instytucji prawnej pod rygorem nieważności jest zastrzeżona wyłącznie dla poręczyciela. Sformułowanie musi dostatecznie wyrażać wolę spełnienia świadczenia, gdyby dłużnik nie wykonał zobowiązania. W przypadku wierzyciela dla ważności oświadczenia konieczna jest jedynie forma dorozumiana.

Umowa poręczenia zawiera następujące elementy:

• strony – są nimi Wierzyciel i Poręczyciel, przy czym w przypadku osób fizycznych konieczne jest podanie takich danych osobowych, jak: imiona, nazwiska, daty urodzenia, adres zamieszkania, numer ewidencyjny dokumentów tożsamości, opcjonalnie PESEL. Jeżeli jedną ze stron umowy poręczenia jest osoba prawna, należy wskazać adres jej siedziby, numer wpisu do KRS, NIP oraz dane osoby uprawnionej do reprezentacji;
• przedmiot – poręczenie może dotyczyć kredytu, pożyczki oraz zdarzeń prawnych np. zobowiązania alimentacyjnego, odszkodowania z tytułu czynów niedozwolonych itp. W umowie należy wskazać osobę dłużnika oraz dług, ponieważ poręka zależy od istnienia zobowiązania głównego;
• zakres odpowiedzialności – poręczenie może być pełne (poręczyciel odpowiada za kwotę główną długu, odsetki oraz koszty procesowe), wyznaczone procentowo lub ograniczone do określonej kwoty. Zdarza się, że odpowiedzialność jest warunkowa, czyli uzależniona od czynnika zawieszającego lub rozwiązującego.

W umowie poręczenia muszą się również znaleźć podpisy stron oraz ewentualnie inne postanowienia np. ustalenie formy zawiadomienia poręczyciela o niewypłacalności lub zapis mówiący o odpłatności poręczenia. W razie problemów z przygotowaniem stosownej umowy warto zgłosić się po profesjonalną pomoc, oferowaną przez biuro rachunkowe PG Partner Gospodarczy.

Kiedy umowa poręczenia wygasa?

Odpowiedzialność poręczyciela wygasa wraz z wygaśnięciem długu głównego, natomiast zobowiązanie główne traci ważność w sytuacji:

• wykonania zobowiązania przez dłużnika,
• niemożliwości świadczenia,
• potrącenia, zwolnienia z długu lub odnowienia, chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie poręczenia,
• skutecznego złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego.

Zobowiązanie poręczyciela wynikające z zawartej umowy wygasa także w przypadku przejęcia długu – w razie wstąpienia osoby trzeciej na miejsce dłużnika.

Warto w tym miejscu wspomnieć, że poręczenie nie wygasa w sytuacji przelewu wierzytelności, o którym mówi treść art. 509 § 2 Kodeksu cywilnego. Zobowiązanie z zawartej umowy utrzymuje się również w razie zwolnienia poręczyciela z odpowiedzialności, o którym mowa w art. 508 Kodeksu cywilnego.

Jeżeli termin płatności długu nie został oznaczony lub zależy od wypowiedzenia, poręczyciel ma prawo po upływie terminu ustawowego żądać od wierzyciela doprowadzenia do wygaśnięcia zobowiązania głównego. Może to nastąpić poprzez wypowiedzenie umowy bądź wezwanie dłużnika do zapłaty.

Czy możliwe jest poręczenie za dług przyszły?

Tak. Istnieje możliwość zobowiązania się przez poręczyciela do spełnienia świadczenia, które jeszcze nie istnieje (jeżeli dłużnik go nie wykona). Przygotowując umowę, należy wskazać osobę dłużnika oraz stosunek zobowiązaniowy, z którego w przyszłości może zrodzić się zobowiązanie. Choć jego wartość nie jest znana w chwili zawierania umowy, konieczne jest określenie wysokości, do jakiej poręczyciel będzie odpowiadał poprzez podanie konkretnej kwoty. Jeżeli ten obowiązek nie zostanie dopełniony, poręczenie będzie nieważne.

W przypadku umowy poręczenia za dług przyszły istnieje również możliwość określenia terminu, do którego poręczyciel pozostaje zobowiązany.

Na czym polega poręczenie kredytowe?

Poręczenie jest umową cywilnoprawną oraz jedną z form zabezpieczenia wierzytelności przy udzielaniu kredytu lub pożyczki. Znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy bank bądź inna instytucja finansowa stwierdza, że kredytobiorca nie jest wystarczająco wiarygodny. Wówczas konieczne jest wskazanie osoby trzeciej do poręczenia długu. W przeciwnym razie wsparcie finansowe nie zostanie udzielone.

Zadaniem wierzyciela jest dokładna weryfikacja sytuacji finansowej poręczyciela w takim samym stopniu jak kredytobiorcy. Konieczne jest więc dostarczenie dokumentów informujących o wysokości zarobków. Należy także powiadomić bank o wszystkich posiadanych zobowiązaniach. Umowa kredytobiorcy z wierzycielem i poręczycielem ma w praktyce zredukowaną formę i sprowadza się do zawarcie adnotacji “poręczam”. Zapis ten wywiera jednak natychmiastowy wpływ na sytuację finansową poręczyciela.

Staje się on współdłużnikiem solidarnym, czyli udziela wierzycielowi następującej gwarancji: jeśli główny kredytobiorca nie spłaci swojego zobowiązania, on przejmie ten obowiązek na siebie. Ponadto dochodzi także do obniżenia zdolności kredytowej poręczyciela, ponieważ informacja o zawartej umowie trafia do Biura Informacji Kredytowej. Zobowiązanie zostanie dopisane do puli jego aktualnego zadłużenia.

Artykuł Czym jest poręczenie i umowa poręczenia? pochodzi z serwisu PG Partner Gospodarczy.

Scoring kredytowy – co to takiego?

Metodą oceny wiarygodności konkretnej firmy lub osoby fizycznej występującej o finansowanie jest scoring kredytowy. Jest on przedstawiany w formie punktowej i służy do tego, aby móc określić, jak wysoka jest wiarygodność potencjalnego kredytobiorcy. Co za tym idzie, im więcej punktów masz, tym większa jest Twoja wiarygodność.

Czasem myśli się, że scoring kredytowy i zdolność kredytowa to te same kwestie. W praktyce jednak jest zgoła inaczej. Scoring pozwala na dokonanie oceny tego, czy dana osoba będzie płacić raty w terminie i czy dotychczasowe zobowiązania były spłacane regularnie. Z kolei zdolność kredytowa wskazuje, jaka jest maksymalna kwota raty, którą kredytobiorca będzie w stanie spłacać z dochodów. Przy tym również sprawdza się, czy inne zobowiązania są płacone w terminie, ale z zasady ocena wiarygodności przybiera formę punkcji scoringowej.

Jak sprawdzić scoring kredytowy?

Można oczywiście udać się do banku, wnioskować o kredyt i sprawdzić, czy ta instytucja pozytywnie rozpatrzy wniosek już po dokonaniu oceny scoringowej. Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, abyś wcześniej samodzielnie sprawdził swoją sytuację z punktu widzenia banków. Dzięki temu wcześniej możesz wdrożyć działania zmierzające ku poprawie tego, jak wygląda scoring kredytowy. Jak sprawdzić punktację? W tym celu wystarczy złożyć wniosek do BIK.

Biuro Informacji Kredytowej wygeneruje raport (opłata to 49 złotych za jeden lub 129 złotych za pakiet roczny), który zawierać będzie wskazanie punktów. Raport BIK zawiera również informacje odnośnie do tego, jaki jest przeciętny wynik w BIK. Punktacja opiera się na historii kredytowej – dlatego też czasem mówi się o tym, że warto mieć w historii jakąś pożyczkę lub wziąć dowolny sprzęt na raty – dopiero wtedy możliwe będzie wskazanie punktacji.

Scoring kredytowy – punktacja

W tym miejscu warto zaznaczyć, że w przypadku banków scoring uwzględniać będzie nie tylko historię kredytową (choć jest to niezwykle ważne). Brane są pod uwagę również takie kwestie jak:

• Wiek;
• Miejsce zamieszkania;
• Praca;
• Stan cywilny;
• I inne.

Jeśli chodzi o scoring kredytowy, punktacja zawiera się w przedziale od 0 do 100. Z zasady dobry scoring zaczyna się od 60 punktów, a bardzo dobry już od 80. Uzyskanie takiej punktacji może pomóc m.in. przy staraniu się o niższą marżę kredytu.

Co jest brane pod uwagę przy scoringu kredytowym?

Przed staraniem się o wsparcie banku warto omówić czynniki, które są uwzględniane przy ocenie scoringu kredytowego. Są to:

• Płeć – dot. wieku emerytalnego.
• Wiek – banki mniej ufają osobom młodym (zwłaszcza w przypadku kredytów na wiele lat).
• Stan cywilny – stabilne związki są lepiej oceniane aniżeli rozwodnicy.
• Zawód – banki mają swoje preferowane zawody z lepszą punktacją.
• Miejsce zamieszkania – łatwiej o pracę w większych miastach, co też jest oceniane pozytywnie w przypadku kredytu. Na wysokość zdolności kredytowej wpływa również długość utrzymania jednego miejsca zamieszkania. Tu też lepiej mieć własne mieszkanie niż żyć na wynajem.
• Wykształcenie – lepiej wypada wykształcenie wyższe.
• Forma zatrudnienia – umowa o prace na czas nieokreślony jest najlepiej oceniana.
• Liczba osób na utrzymaniu – im więcej, tym niższy scoring.
• Wysokość zarobków – ważne z punktu widzenia m.in. zdolności kredytowej.
• Oszczędności – posiadanie ich stanowi sygnał o tym, że kredytobiorca potrafi zarządzać budżetem, co pozytywnie oceniają banki.
• Wysokość wkładu własnego – dotyczy to kredytu hipotecznego – im więcej wkładu własnego, tym lepiej.
• Historia zatrudnienia – częsta zmiana pracy wpływa negatywnie na scoring kredytowy.
• Okres zatrudnienia – stabilne zatrudnienie u jednego pracodawcy jest oceniane lepiej.
• Branża pracodawcy – ma to znaczenie w przypadku np. pandemii. Przykładem może być m.in. turystyka, która w tym okresie była słabo oceniana w scoringach kredytowych.
• Kondycja finansowa pracodawcy – jeśli pracodawca ma kłopoty z zadłużeniem, pewność zatrudnienia kredytobiorcy maleje. Zatem maleje też wiarygodność utrzymania jego zdolności do spłacania zobowiązań.
• Samochód – generuje koszty, które obniżają scoring kredytowy.
• Posiadanie ubezpieczenia – ubezpieczenie na życie świadczy o dojrzałym podejściu.

Jak poprawić scoring kredytowy?

Skuteczne poprawienie oceny przez banki jest możliwe. Należy jednak pamiętać o tym, że w przypadku złego scoringu kredytowego nie zrobisz tego szybko. Kluczowa jest sumienność, wytrwałość i cierpliwość. Na początku jednak powinieneś zgodzić się na to, aby Biuro Informacji Kredytowej przechowywało dane dotyczące Twoich spłat. Wbrew powszechnym mitom, większość informacji w rejestrze ma charakter pozytywny.

Jeśli nie wyrazisz odpowiedniej zgody, nie będzie tu zapisanych informacji o terminowości dokonywanych przez nas spłat. Jednak wpis o niezapłaceniu raty pojawi się tu automatycznie wtedy, gdy spóźnisz się ze spłatą o 60 dni. Co więcej, wpis ten pojawi się nawet wtedy, gdy nie wyrazisz zgody na gromadzenie informacji przez BIK.

Najważniejsze jest, aby:

• Terminowo, regularnie spłacać zobowiązania – wbrew pozorom nie ma znaczenia wysokość kredytu lub spłacanych rat. Ważne jest to, aby nie zalegać z opłatami. Jeśli nie brałeś niczego na kredyt, warto pomyśleć o wzięciu telefonu lub telewizora na raty – już to pomoże w poprawie scoringu kredytowego.
• Unikać gromadzenia licznych zobowiązań – gdy sukcesywnie spłacasz raty za sprzęt do końca, nie dobieraj sobie w zamian nowych pożyczek. Banki nie lubią, gdy klient praktycznie cały czas „żyje na kredyt”.
• W przypadku korzystania z karty kredytowej nie zadłużać się pod tzw. korek — Zdaniem ekspertów, najlepsze do budowania scoringu kredytowego jest wykorzystywanie połowy (50%) limitu na karcie kredytowej. To oczywiście musi się łączyć z regularną spłatą zobowiązań.

Blog o księgowości dla firm

Zapoznaj się z poprzednimi wpisami na naszym blogu:

• Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów – co powinna zawierać?
• Czym jest dług publiczny i jak wpływa na gospodarkę?
• Spółka z o.o. – czym jest i jak ją założyć?

Sprawdź także nasz cennik usług księgowych

Artykuł Scoring kredytowy – jak można go poprawić? pochodzi z serwisu PG Partner Gospodarczy.