Rejestracja do VAT – kiedy to konieczne?

Rejestracja do VAT jest czymś, co spędza sen z powiek wielu przedsiębiorcom. Należy jednak wiedzieć, że podatnicy VAT mogą być czynni lub zwolnieni. W praktyce oznacza to tyle, że jeśli spełni się odpowiednie wymogi, można skorzystać ze zwolnienia z VAT. W jakich sytuacjach jest to możliwe? Kiedy trzeba dokonać rejestracji do VAT? Przygotowaliśmy niezbędne informacje.

Zwolnienie z VAT – na czym polega i kiedy ma miejsce?

Przede wszystkim chodzi tutaj o osoby, które dopiero zaczęły prowadzić własną działalność. Zgodnie z artykułem 113 ust. 1 i 9 Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, rejestracji do VAT nie musi dokonywać przedsiębiorca, który w poprzednim roku podatkowym sprzedał towary lub usługi na wartość nie wyższą niż 200 000 zł.

Oczywiście jeżeli działalność została założona później niż w pierwszym miesiącu roku podatkowego, wartość ta liczona jest proporcjonalnie do czasu prowadzenia działalności gospodarczej.

Przedsiębiorcy, którzy są zwolnieni z VAT, nie muszą składać formularza VAT-R do urzędu skarbowego. Poza tym nie muszą oni nawet informować urzędu skarbowego o tym, że przysługuje im takie zwolnienie.

Istnieją branże, w których bycie płatnikiem VAT jest obligatoryjne już od pierwszego dnia prowadzenia działalności. Nawet jeżeli powyższe warunki zostałyby spełnione, nie przysługuje im ten przywilej. Jest tak w przypadku przedsiębiorców, którzy zajmują się:

• dostawą nowych środków transportu;
• świadczeniem usług prawniczych;
• dostawą terenów budowlanych;
• świadczeniem doradztwa (poza doradztwem dotyczącym uprawy roślin i hodowli zwierząt czy związanym z planem zagospodarowania oraz modernizowania gospodarstwa rolnego);

Zwolnienie nie dotyczy również podatników, których siedziba działalności gospodarczej nie znajduje się na terytorium kraju.

Czynny podatnik VAT

Przedsiębiorca zostaje uznany za czynnego podatnika VAT w sytuacji, gdy przekroczył wspomnianą wcześniej kwotę obrotu 200 000 zł (lub proporcjonalnie wyliczoną) lub gdy należy do grupy przedsiębiorców stanowiących wyjątki od zwolnienia z VAT. Taki przedsiębiorca musi pamiętać o obowiązku złożenia deklaracji do urzędu. W przeciwnym razie nie zostanie on uznany jako zwolniony z VAT.

Rejestracja podatnika VAT

Jeżeli przedsiębiorca stał się czynnym podatnikiem VAT, wówczas musi on zarejestrować się jako taki podatnik. Jak to zrobić i o czym warto pamiętać?

Rejestracja jako podatnik VAT nie jest trudnym procesem, ale z całą pewnością warto go przypilnować. W pierwszej kolejności należy złożyć druk VAT-R we właściwym urzędzie skarbowym. Terminy złożenia takiego wniosku mogą być różne. Rozjaśnia to Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, która precyzuje, jacy przedsiębiorcy i kiedy powinni dokonać rejestracji. Niektórzy muszą to zrobić jeszcze przed dokonaniem pierwszej czynności, inni przed pierwszą sprzedażą lub towarem (chyba że są zwolnieni na podstawie artykułu 43 ust. 1 bądź przepisów, które zostały wydane na podstawie artykułu 82 ust. 3).

Jeśli natomiast mowa o osobach, które były zwolnione z VAT, ale zbliża się dla nich moment, kiedy staną się czynnymi podatnikami VAT, tutaj terminem złożenia wniosku do US jest maksymalnie dzień poprzedzający utratę prawa do zwolnienia. Podatnik może również sam zrezygnować ze zwolnienia – musi on to zrobić przed rozpoczęciem miesiąca, w którym ma przestać obowiązywać zwolnienie.

Zwykle konieczne jest zgłoszenie VAT-R, ale zdarza się, że podatnik musi zarejestrować się jako podatnik VAT-UE. Rejestracja polega na złożeniu tego samego druku, co w przypadku standardowej rejestracji do VAT.

Dodatkowo należy złożyć w urzędzie skarbowym poniższe dokumenty:

• prawo do lokalu, czyli umowę najmu,
• wypis z ksiąg wieczystych, stanowiący potwierdzenie, że podatnik ma prawo do korzystania z miejsca,  gdzie zarejestrowany jest podmiot,
• oświadczenie dot. zatrudnienia pracowników.

Zgłoszenie do VAT – czy urząd skarbowy może nie dokonać rejestracji do VAT?

W pewnych przypadkach US może nie zarejestrować podatnika, przy czym związane jest to z weryfikacją danych, które podatnik podał we wniosku. Jeżeli bowiem zostały popełnione pewne błędy, urząd skarbowy może nawet nie informować podatnika o tym stanie rzeczy, co może rodzić spore problemy. Właśnie dlatego konieczne jest dokładne sprawdzenie formularza. Do błędów w formularzu można zaliczyć:

• niezgodne z prawdą informacje zawarte na formularzu;
• nieistniejący podmiot;
• brak możliwości skontaktowania się z wnioskodawcą;
• niestawienie się podatnika na wezwanie z urzędu skarbowego;
• brak przedłożenia prawa do lokalu.

Poza tym urząd skarbowy może nie zarejestrować do VAT w przypadku, gdy istnieją podejrzenia wobec podatnika o działania mające na celu wykorzystanie działalności banków, a także gdy sąd orzekł zakaz prowadzenia działalności gospodarczej przez tego podatnika.

Blog o księgowości dla firm

Zapoznaj się z poprzednimi wpisami na naszym blogu:

• Kapitał zakładowy spółki z o.o. – co musisz wiedzieć?
• Spółka cywilna czy jednoosobowa działalność gospodarcza
• Spółka cywilna – czym jest i jak ją założyć?

Sprawdź także nasz cennik usług księgowych.